Նույն հայտարարով կոտորակների գումարն այդ հայտարարով կոտորակ է, որի համարիչը գումարելիների համարիչների գումարն է:

Տարբեր հայտարարներով կոտորակները գումարելիս (հանելիս) պետք է բերել ընդհանուր հայտարարի և գումարել (հանել)՝ համաձայն նույն հայտարարով կոտորակների գումարման (հանման) կանոնի:

Առաջադրանքեր 586-592586.

Կատարե՛ք գումարումը.

ա)2/7+3/7=5/7

բ)1/8+5/8=6/8

գ)4/9+5/9=9/9

դ)5/11+7/11=12/11

ե)5/6+7/6=12/6

զ)2/13+10/13=12/13

է)4/25+2/25+9/25=15/25

ը)3/16+10/16=13/16

5.9 Պարզ արտադրիչների վերլուծման միջոցով ամենամեծ ընդհանուրբաժանարարի և ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկի հաշվումը

Երկու թվերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը հավասար է նրանց պարզարտադրիչների վերլուծման բոլոր ընդհանուր արտադրիչների արտադրյալին։

Ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը գտնելու համար առաջնորդվում են եղածիցքիչն ընտրելու սկզբունքով, իսկ ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը գտնելու համար՝ եղածից շատը։

Գտե՛ք տրված թվերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը.ա) (3, 12) 3, բ) (15, 5), 5 գ) (24, 8), 8 դ) (25, 100): 5 Ի՞նչ օրինաչափություն նկատեցիք։

Գտե՛ք 60-ի և 135-ի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարն ուամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը։ 15, 5:

Հաշվե՛ք.

ա) (50, 75), 25 բ) (30, 45), 15 գ) (60, 80), 20

դ) (105,70), 35 ե) (124, 558), 31 զ) (32, 128, 96)։ 32

Հաշվե՛ք ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարն ու ամենափոքր ընդհանուրբազմապատիկը.

ա) 2 ⋅ 5 և 2 ⋅ 2, 2 բ) 3 ⋅ 5 ⋅ 7 և 7, 7 գ) 2 ⋅ 2 ⋅ 3 ⋅ 3 և 2 ⋅ 3 ⋅ 3 ⋅ 3,

դ) 11 ⋅ 13 և 2 ⋅ 11, ե) 5 ⋅ 5 ⋅ 7 և 2 ⋅ 2, զ) 2 ⋅ 2 ⋅ 2 ⋅ 2 ⋅ 2 և 2 ⋅ 2 ⋅ 2

Վերլուծե՛ք պարզ արտադրիչների և գտե՛ք ամենամեծ ընդհանուրբաժանարարը.

ա) 12 և 18, 6 բ) 122 և 33, 11 գ) 125 և 75, 25

դ) 192 և 162, 32 ե) 30 և 105, 15 զ) 96 և 175։

Գծե՛ք 3 սմ երկարությամբ հատված և նշե՛ք 1/3 մասը։ Որքա՞ն է նշված հատվածիերկարությունը։ 3×1:3=1 սմ

Գծե՛ք 4 սմ երկարությամբ հատված և գունավոր մատիտով նշե՛ք 3/4 մասը։

Տետրում գծե՛ք քառակուսի, որի կողմը 4 վանդակ է։ Բաժանե՛ք քառակուսին4 հավասար մասի։ Ներկե՛ք մասերից մեկը։ Ո ՞ր կոտորակով կարտահայտեքքառակուսու չներկված յմասը։ 3/4

4×4=16

16×3:4=12

Քանի՞ վայրկյան է.

ա) րոպեի մեկ երրորդ մասը, 20վ բ) րոպեի մեկ չորրորդ մասը, 15վ

գ) ժամի մեկ վեցերորդ մասը, 10 րոպե=600վ դ) ժամի մեկ տասներկուերորդ մասը: 5րոպե=300վ

Քանի՞ գրամ է.

ա) 1 կիլոգրամի 1 /10 բաժինը, 100

բ) 1 կիլոգրամի 1 /100 բաժնը,

գ) 1 կիլոգրամի 2/5 մասը, 400

դ) 3 կիլոգրամի 3/6 մասը: 1500

Տետրում գծե՛ք 4 սմ և 3 սմ կողմերով ուղղանկյուն։ Ներկե՛ք ուղղանկյան 1/6 մասը։Տետրի քանի՞ վանդակ ներկեցիք։ Ուղղանկյան ո՞ր մասը ներկած չէ։

24-հոգանոց դասարանի աշակերտների 11/12 մասը եկել է դասի։ Քանի՞ աշակերտ է եկել դասի, և քանի՞սն են բացակա։ 22, 2

Արտահայտե՛ք մետրով.

ա) 1 սմ, 1/100 բ) 6 սմ, 6/100 գ) 1 դմ, 10/100 ե) 7 մմ, 7/1000 զ) 140 սմ: 14/10

Կոորդինատային ճառագայթի վրա ո՞ր թիվն է գտնվում ավելի աջ.

ա) 1/3, թե՞ 2/3, 2/3

բ) 5/ 12, թե՞ 7 /12, 7/12

գ) 4/7, թե՞ 1, 1

դ) 3/5, թե՞ 6/6: 6/6

Ի՞նչ կոորդինատներ ունեն A, B, C, D, E կետերը.

Թվերը դասավորե՛ք աճման կարգով՝ 11/17, 5 /17, 7 /17, 3 /17, 0, 3/2:

0, 3/17, 5/17, 7/17 11/7, 3/2

Կոորդինատային ճառագայթի վրա պատկերե՛ք տրված կոտորակները։Որպես միավոր հատված ընդունե՛ք 12 վանդակ երկարությամբ հատվածը.ա) 1 /12, 3/ 12, 5/ 12, 7/ 12, 9 /12, 11/12,բ) 2/ 12, 6 /12, 10/12, 14/12, 18/12