Շնչառական համակարգը ձեր օրգանիզմն ապահովում է թթվածնով և հեռացնում է ածխաթթու գազը։

Շնչառական համակարգի խնդիրները կարող են նվազեցնել ձեր թոքեր հասնող թթվածնի քանակը, որն իր հերթին կարող է բերել ինքնազգացողության վատացման։

Շնչառական համակարգի բաժինները

Ձեր շնչառական համակարգը կազմված է հետևյալ օրգաններից՝

• քիթ
• ըմպան (ֆարինքս)
• կոկորդ (լարինքս)
• շնչափող (տրախեա)
• բրոնխներ (ճյուղավորվում են շնչափողից և աստիճանաբար նեղանում՝ վերածվելով բարակ բրոնխիոլների)
• թոքեր։

Աջ և ձախ թոքերը գտնվում են ձեր կրծքավանդակում և պաշտպանված են կողերով։ Դուք շնչում եք՝ կծկելով ձեր միջկողային մկանները և կրծքավանդակի հատակը կազմող ստոծանին (դիաֆրագմա)։ Սա առաջացնում է կրծքավանդակի ընդարձակում՝ քթով և վերին շնչուղիներով ներքաշելով օդը դեպի թոքեր։

Ձեր թոքերում օդը մտնում է փոքր օդախորշեր, որոնք կոչվում են ալվեոլներ։ Ալվեոլի պատին սերտորեն հպվում են ամենաբարակ արյունատար անոթները՝ մազանոթները։ Թթվածինն ալվելներից տեղափոխվում է դեպի արյան հուն, իսկ ածխաթթու գազը՝ հակառակ ուղղությամբ արյան հունից դեպի ալվեոլներ։ Արտաշնչելիս դուք ալվելոներում կուտակված ածխաթթու գազը վերին շնչուղիներով և քթով հեռացնում եք ձեր օրգանիզմից։

Շնչառական հիվանդություններ

Շնչառական հիվանդություններն ախտահարում են շնչուղիները և թոքերը։

Այս հիվանդությունները կարող են ունենալ կարճատև (սուր) կամ երկարատև (քրոնիկ) ընթացք։ Ախտանիշները կարող են ներառել՝

• շնչարգելություն, հևոց կամ խզզոցներ
• մշտական, նոր ի հայտ եկած կամ փոփոխված հազ
• կրծքավանդակի ցավ, որը սովորաբար ի հայտ է գալիս, երբ ախտաբանական գործընթացի մեջ ներգրավվում է նաև թոքերը արտաքինից ծածկող թաղանթը՝ թոքամիզը (պլևրա)
• հազ արյունով, լորձով կամ խորխով։

Ծանր շնչառական խանգարումները կարող են առաջացնել քրոնիկ հիվանդություններ կամ մահ։

Ինչպե՞ս ձեր շնչառական համակարգը պահել առողջ

Ձեր շնչառական համակարգը (և մասնավորապես՝ թոքերը) առողջ պահելու համար՝

• մի՛ ծխեք
• խուսափեք շրջակա միջավայրի վնասակար գործոններից, ինչպիսիք են ծուխ, փոշի և քիմիական նյութեր
• կանոնավոր կերպով զբաղվեք ֆիզիկական վարժանքներով, ցանկալի է գերբեռնված փողոցներից հեռու վայրերում (նախապես բժշկից տեղեկացեք, թե ձեր ընդհանուր առողջական վիճակի պայմաններում ինչ ծանրաբեռնվածության ֆիզիկական ակտիվությունն է առավել օգտակար և քիչ ռիսկային)
• կանոնավոր կերպով լվացեք ձեր ձեռքերը, որ կանխարգելեք վարակները
• սնվեք առողջ՝ սննդանյութերով և վիտամիններով հարուստ մթերքներով
• շատ խմեք հեղուկներ, հատկապես՝ ջուր
• փորձեք ձեր բնակարանում աճեցնել ալերգիա չհարուցող բույսեր
• պահպանեք հիգիենայի կանոնները և մաքուր պահեք ձեր ձեռքերը
• ձեր բժշկի հետ խորհրդակցեք ամեն տարի գրիպի դեմ պատվաստանյութ ստանալու հարցի մասին։

Սիրտը քառախորշ սնամեջ մկանային օրգան է, գտնվում է կրծքավանդակում, փոքր-ինչ ձախակողմյան դասավորությամբ:

Չափահաս մարդու սրտի զանգվածը կազմում է 250−300 գ:

Սիրտը հոծ միջնորմով բաժանվում է աջ և ձախ կեսերի, որոնցից յուրաքանչյուրը կազմված է նախասրտից և փորոքից: Նախասրտերը և փորոքները հաղորդակցվում են անցքերով, որոնցում կան փեղկավոր փականներ:

Սրտի աջ նախասրտի և աջ փորոքի բացվածքի սահմանում գտնվում են եռափեղկ փականներ (կազմված երեք փեղկից), իսկ ձախ նախասրտի ու ձախ փորոքի բացվածքի սահմանում` երկփեղկ փականները:

Սրտից դուրս եկող թոքային զարկերակի և աորտայի ներսում կան կիսալուսնաձև փականներ: Եռափեղկ և երկփեղկ փականները խոչընդոտում են արյան հետադարձ շարժումը փորոքներից նախասրտեր: Կիսալուսնաձև փականներն արգելակում են արյան հետադարձ շարժումը թոքային զարկերակից և աորտայից դեպի սիրտ:

Փականների եզրերից բարակ շարակցահյուսվածքային թելեր են ձգվում դեպի փորոքների պատերը, որոնց շնորհիվ փորոքի մկանի կծկման պահին փականները պահվում են հորիզոնական դիրքում և չեն շրջվում դեպի նախասրտերի խոռոչներ:

Նախասրտերի կծկման պահին փականների փեղկերը կախվում են փորոքների ներսը, և արյունը ազատ շարժվում է նախասրտերից փորոքներ:

Նախասրտերի պատերն ավելի բարակ են, քան փորոքներինը, որը պայմանավորված է աշխատանքի ժամանակ նրանց գործադրած ոչ մեծ ուժով: Այդ նույն պատճառով ավելի հաստ են ձախ փորոքի պատերը, քան աջ փորոքինը: Ձախ փորոքն արյունը մղում է դեպի մեծ շրջան, իսկ աջ փորոքը` դեպի փոքր շրջան:

Սիրտն աշխատում է անընդմեջ` արյունը մղելով արյունատար համակարգ և ապա բոլոր օրգաններ ու հյուսվածքներ:

Գիտնականները հաշվել են, որ մեկ օրվա ընթացքում սրտամկանը ծախսում է այնքան էներգիա, որով կարելի է 900 կգ ծանրությունը բարձրացնել մինչև 14 մ բարձրության վրա, և դա արվում է ամբողջ կյանքի ընթացքում` 70−80 տարի և ավելի: Դա բացատրվում է սրտի աշխատանքի որոշակի առանձնահատկությամբ: Սիրտը հաջորդաբար կծկվում և թուլանում է կարճատև հանգստի ընդմիջմամբ:

Այն ժամանակահատվածը, որն ընդգրկում է նախասրտի մի կծկումից մինչև մյուսը, կոչվում է սրտային բոլորաշրջան:

Տարբերում են սրտային բոլորաշրջանի 3 փուլ, որոնց տևողությունները մարդու հարաբերական հանգստի վիճակում հետևյալն են.

1. Նախասրտերի կծկման փուլ, որը տևում է 0,1 վրկ: Այդ պահին փորոքները գտնվում են թուլացած վիճակում:

2. Փորոքների կծկման փուլ, որը տևում է 0,3 վրկ, որի ընթացքում նախասրտերը գտնվում են թուլացած վիճակում:

3. Ընդհանուր դադարը, տևում է 0,4 վրկ, որի ժամանակ սիրտը գտնվում է ընդհանուր թուլացման` հանգստի շրջանում:

Ուշադրություն

Այսպիսով, մարդու հարաբերական հանգստի վիճակում սրտային բոլորաշրջանը տևում է 0,8 վրկ, որից 0,4 վրկ հաջորդաբար կծկվում են նախասրտերն ու փորոքները, իսկ մյուս 0,4 վրկ-ը սրտամկանի թուլացման փուլն է:

Դրանով է բացատրվում, որ սիրտն առանց հոգնածության աշխատում է ամբողջ կյանքի ընթացքում: Հարաբերական հանգստի պայմաններում սիրտը մեկ րոպեում կծկվում է 70−75 անգամ: Սրտի բարձր աշխատունակության պատճառներից է արյունով նրա լավ մատակարարումը:

Միայն հանգստի վիճակում 1 րոպեում նա ստանում է 250−300 սմ³ արյուն, իսկ ֆիզիկական գերծանրաբեռնվածության ժամանակ` մինչև 2000 սմ³:

Сейчас такое время, когда практически все взрослые говорят, что новое поколение совсем
другое и сильно отличается от старого . Во многих случаях так и есть, но, всё равно, всегда
есть вещи, которые связывают оба поколения.

Связь младших поколений со старшими и знание своих корней помогает в жизни, наполняет
ее смыслом и осознанностью. Связь между поколениями существовала всегда, и она будет
существовать вечно. Без этой связи человек не сможет перенять опыт потомков и построить
новую жизнь, учитывая многие ошибки и успехи своих предшественников.

Сейчас мы не можем представить свою жизнь без информационных технологий. А было
так во время наших родителей ? Нет , так не было։ они не были зависимы от гаджетов. Но я
точно могу сказать, что тогда и у них были вещи, без которых и они не представляли жизнь.
Так что, это просто знак, что время идёт и интересы поколений быстро меняются. Но важна
связь между прошлым, настоящим и будущим: когда элементы прошлого сохраняются и
переносятся в настоящее, а затем передаются потомкам .

Связью между поколениями выступают традиции . И как видим, мы до сих пор стараемся
сохранить наши традиции. Наша школа, также, частично славится именно этим. Мы
помним и танцуем танцы, которые танцевали наши предки, мы помним и поём песни,
которые пели наши предки. Мы знаем нашу историю и помним кем были наши предки, и
тем самым, мы сохранили и сохраняем связь поколений.

1. Подберите 5-6 прилагательных к слову ,,поколение,, , образуя словосочетания.
   Пример — молодое поколение. С каждым словосочетанием составьте предложения.
   Молодое поколение — Молодое поколение быстрее всех осваивает новые технологии.
   Старшее поколение — Мы должны с уважением относиться к советам старшего поколения.
   Будущее поколение — Важно сохранить природу для будущих поколений.
   Новое поколение — Новое поколение выбирает активный образ жизни.
   Прошлое поколение — Прошлое поколение жило в мире без интернета и мобильных телефонов.
   
2. Запишите слова-ассоциации или синонимы к слову «поколение». дети, родители, история, время, семья,
3. В лекциях по истории философии Гегель писал։ «Созданное каждым поколением в
   области науки и духовной деятельности есть наследие, рост которого является
   результатом сближения всех предшествующих поколений, святилище, в котором все
   человеческие поколения благодарно и радостно поместили бы все то, что им
   помогло пройти жизненный путь, что они обрели в глубинах природы и духа. Это
   наследование есть одновременно и получение наследства, и вступление во владение
   этим наследством. Оно является душой каждого последующего поколения, его
   духовной субстанцией, ставшей чем-то привычным, его принципами,
   предрассудками и богатствами; и вместе с тем это полученное наследство
   низводится получившим его поколением на степень подлежащего материала,
   видоизменяемого духом. Полученное таким образом изменяется, и обработанный
   материал именно потому, что он подвергается обработке, обогащается и вместе с тем
   сохраняется».
4. Вопросы и задания к идее Гегеля:
    Какое явление в истории человечества описывает Гегель в процитированном
   отрывке?
   Главная мысль: Гегель пишет о передаче знаний. Всё, что придумали люди раньше (в науке или искусстве), — это багаж, который достаётся нам.
    Почему приобщение к культурному наследию старших поколений философ
   сравнивает с получением наследства и вступлением во владение этим наследством?
   Каков смысл различий между получением наследства и вступлением во владение
   им?
   Мало просто получить знания от родителей, нужно их понять и развить.

Прокомментируте высказывания։

1. Ф. Тютчев: Одно поколение словно волна набегает на другое, совсем не зная друг
   друга.
   Поколения быстро меняются, как волны в море, и часто не успевают по-настоящему услышать и понять друг друга.
2. (Джордж Оруэлл: Каждое поколение считает себя более умным, чем предыдущее,
   и более мудрым, чем последующее.
   Люди всегда думают, что они умнее своих родителей и опытнее своих детей. Это вечная ловушка нашего ума.
3. Марти Ларни։ Старые люди всему верят, люди средних лет во всем сомневаются, а
   молодые все знают.
   Молодёжь часто слишком уверена в своих знаниях, взрослые во всём ищут подвох, а старики просто принимают жизнь такой, какая она есть.
4. Максим Горький։ В юности люди кажутся себе талантливыми, и эта кажимость
   позволяет им думать, что ими управляют бездарности.
   Подросткам часто кажется, что они лучше всех, а взрослые просто мешают им проявлять свой талант.

Пишется «Ы»: После русскоязычных приставок, оканчивающихся на согласный (без-, в-, вз-, воз-, из-, низ-, от-, под-, пред-, раз-, роз-, с- и др.), кроме меж- и сверх-.

Примеры: искать — безысканный, играть — сыграть, итог — подытожить, июнь — предыюньский.Пишется «И»:

После приставок на гласную: по-, про-, за-, на-, внутри-, между-: проиграть, поисковый, выиграть.

После приставок меж- и сверх-: межинститутский, сверхинтересный.

После иноязычных приставок (дез-, контр-, пост-, суб-, супер-, транс-, пан-): дезинфекция, контригра, суперигра, постимпрессионизм.

В сложных словах (первая часть — числительное): двухигольный, трехигровой.

В сложносокращенных словах: спортинвентарь.

Исключения:

Словo взимaть (и все однокоренные: взимaние, взимaться) — пишeтся «и», хотя приставка вз-.И/Ы после «Ц» (для контекста):

И пишется в корнях: цирк, цифра, цилиндр.

Ы пишется в исключениях: цыган, цыпленок, на цыпочках, цыц, цыкать.

Ы пишется в окончаниях и суффиксах: птицы, куцый.

Вставьте пропущенные буквы

Упражнение 1

Разыграть, сыскать, санинспекция, сверхизысканный, доискаться — подыскать, предыгровой — межигровой, прединфарктный, заискриться — безыскровой, проинформировать — дезинформировать, безынвентарный, доисторический — предыстория, подыматься, подытожить, сверхискусный — безыскусный, наименование — безымянный, заинтересоваться — безынтересный, изысканный, безынициативный, суперинфляция, фининспектор, безыдейный, безызвестный.

Упражнение 2

Сыграть мелодию, подыскать актёров, сымитировать звук, подытожить сказанное, межинститутские соревнования, предыдущий месяц, подыграть на гитаре, разыграть друга, межиздательское соглашение, безыглый ёж, сэкономить на поездках, вышел в суперигру, предиюньское волнение, безынициативный сотрудник, в ожидании санинспекции, безымянный палец, смог отыграться, поступил в мединститут, взимать налоги, обыск в квартире, начать сызнова, безыдейное кино, купить специнвентарь, ветви обындевели, безыгольное устройство, межигровой цикл, взыскательный художник, международный розыск.

Упражнение 3

Безымянная речка, дезинфекция, взимать налоги, безынвентарный, межигровой, трёхиглый, обындеветь, санинспекция, контриск, изымать, межинститутский, безыскусный, предыстория, безыглый, взыскательный, трёхимпульсный, безысходный, охотинспектор, сэкономить, безыдейный, трансиранский, постинсультный, обыграть, фининспектор, безыскусственный, мединститут, двухигольный.